"Uber. Walka o władzę" (Super Pumped: The Battle for Uber), aut. Mike Isaac, USA 2019, PL 2022, książka
Wiemy czym jest Uber. Z grubsza wiemy jak zaczynał swą działalność w Polsce. Wiele lat temu w "Pulsie Biznesu" czytałem o niebotycznej kapitalizacji Ubera, która już wtedy oscylowała wokół 100 mld USD (obecna wartość to około 140,05 mld USD) i przekraczała wówczas wartość największych firm motoryzacyjnych w USA o kilka, kilkanaście mld USD. Firma będąca właścicielem aplikacji telefonicznej służącej do zamawiania taksówek była warta więcej niż największe amerykańskie koncerny samochodowe z ich fabrykami, produkcją, pozycją rynkową, siłą marki, dziesiątkami tysięcy zatrudnionych w nich pracowników... Jak to możliwe?! Co stało/stoi za niebywałym sukcesem firmy, która wchodząc do Polski wydawała się być głośnym, przez nikogo niechcianym intruzem? Co sprawiało, że gdy po przylocie na lotnisko Chopina 10-12 lat temu zamawiając Ubera, musiałem umawiać się z kierowcą, wówczas Polakiem, w konkretnym miejscu na szybki odbiór/odjazd, gdyż kierowca obawiał się nieprzyjaznych reakcji właścicieli tradycyjnych taksówek? Dlaczego dzisiaj Uber "rządzi" nie tylko na warszawskim lotnisku, ale jest chyba numerem 1 wśród taksówek w większości miast nie tylko w Polsce, ale także w wielu innych krajach, na różnych kontynentach?
Ta historia miała swój początek. To nie kto inny jak Apple dał życie Uberowi uzbrajając jeden z kolejnych modeli iPhona w moduł GPS. Wówczas założyciel i pierwszy szef Ubera - Travis Kalanick, poirytowany oczekiwaniem na taksówkę i brakiem informacji zwrotnej: jedzie, nie jedzie, kiedy i czy będzie, doznał iluminacji! Bang!! I stało się!
Nie będę streszczał książki :) Ta historia to połączenie sagi-thrillera o mocno kontrowersyjnym szefie, który używając wszelkich możliwych chwytów zbudował ponadnarodowy biznes wspierany przez amerykańskich polityków wszędzie gdzie postawił nogę, także w Polsce. To wiarygodny dreszczowiec napisany przez fachowca pracującego dla "The New York Times" specjalizującego się w nowych technologiach. Ten format właśnie: połączenie dziennikarstwa śledczego z dreszczowcem i zgrabnie opowiedzianą historią jednego z najbardziej rozpoznawalnych start-upów jest charakterystyczny dla wymienionych wyżej tytułów oraz całej kategorii literatury faktu, których autorami są amerykańscy dziennikarze.
Nie można oczekiwać, że którykolwiek z autorów ujawni coś co jest tajemnicą, nieautoryzowaną wypowiedzią, poufnie zdradzonym sekretem. Ludzi, biznesy o których piszą są na tyle duzi, bogaci i bezwzględni, że nikt świadomie nie chce narazić się na kosztowne procesy. Dlatego TE książki, TE historie odsłaniające prawdę o działaniach opisywanych biznesów z pewnością nie ujawniają całej wiedzy, którą dysponują autorzy. Być może nawet są platformą do szerzenia fałszywych, przyjaznych dla konkretnych osób informacji. Być może ludzie, o których są te książki wykorzystują w kreatywny sposób ich autorów, aby przedstawić siebie w dobrym świetle. Może nawet autorzy książek świadomie współdziałają z bohaterami swoich publikacji. Nie zmienia to faktu, że "Uber. Walka o władzę" oraz inne książki tego formatu pisane przez amerykańskich zawodowców znakomicie się czyta.
Chociaż "Uber. Walka o władzę" koncentruje się na osobie Travisa Kalanicka i jego pretorianów, to uważny czytelnik znajdzie tam wiele odniesień do najnowszych technologii, które w połączeniu z psychotechniką, biznesową bezwzględnością na granicy i poza prawem umożliwiły wbrew licznym skandalom zbudowanie firmy Uber. TO się nie tylko dobrze czyta! TO daje także do myślenia, zwłaszcza wówczas, gdy pamięta się "legendę wejścia" Ubera na polski rynek, według której, przyjazna aplikacja na telefon miała "dać dorobić" polskim "emerytom", wspomagając ich w spłacie kredytów za samochód... Dzisiaj, po 12-stu latach legenda jest weryfikowana. Samochód z kogutem Uber prowadzi zwykle obcokrajowiec-wyrobnik często pracujący dla właścicieli "stajni" uberów, którzy zwykle także są obcokrajowcami... A warto wiedzieć, i o tym także jest w "Uber. Walka o władzę", że są kraje, które skutecznie ochroniły rodzimy biznes taksówkowy i można domniemywać, że taksówki prowadzą autochtoni, a podatki zasilają lokalne budżety.
Ale o tym i mnóstwie innych, ciekawych, nawet pikantnych smaczków najlepiej będzie jak przeczytacie sami. Warto!
